محمد بن زكريا الرازي
26
منصوري في الطب ( فارسى )
گذشتگان كه محصول تجربه و دقت و هوش سرشار آنان بوده ، ديد . بد نيست نمونهاى ذكر شود . در نوشتههاى پزشكى دانشمندان اروپايى مىخوانيم كه توضيح گردش كوچك خون از ابتكارات و تحقيقات پزشك و متكلم اسپانيايى به نام ميشل سلوت ( Miguel Selveto ) Michel Selvet متولد سال 1511 ميلادى است كه در سال 1553 ميلادى به تحريك كالون Calvin سوزانده شد درحالىكه مطالعات تاريخى نشان داده است كه نوشته اين دانشمند اسپانيايى عينا و حتى كلمه به كلمه با آنچه كه ابن نفيس قرشى پزشك ايرانى الاصل كه در سال 687 هجرى حدود سه قرن قبل از سيلوت ، فوت كرده است ، مطابقت دارد . ازاينرو است ، كه موزه ملى تاريخ پزشكى ايران بر خود فرض مىداند كه ضمن ديگر وظايفى كه در ارائه و معرفى آثار و شخصيتهاى برجسته انجام مىدهد و بدين طريق ، سير و تطوّر پزشكى و طب و طبابت را در ايران زمين نشان مىدهد ، كتب ارزشمند دانشمندان طراز اول را در دسترس عموم صاحبنظران و علاقمندان به تاريخ پزشكى قرار مىدهد . بر پايهى همين اعتقاد است كه « كتاب منصورى » محمد زكرياى رازى به فارسى ترجمه شده است و به زيور طبع آراسته گرديده است . ترجمه و برگردان اين كتاب از عربى به فارسى به وسيله همكار پژوهشگر و پرتلاش تاريخ پزشكى ايران آقاى دكتر محمد ابراهيم ذاكر انجام گرفته است . آقاى دكتر ذاكر علاوه بر آنكه خود يكى از فارغالتحصيلان رشتهاى از علوم پزشكى مىباشند با احاطه و تسلط كاملى كه به زبان عربى دارند و همچنين با سابقهى پژوهشهايى كه در متون پزشكى قديم دارند بنا به اظهارنظر صاحب نظرات و پيشكسوتان تاريخ پزشكى ايران به خوبى و پاكيزگى از عهده اين مهم برآمدهاند و ترجمهاى دقيق و پاكيزه آماده كردهاند . موزه ملى تاريخ علوم پزشكى ايران افتخار دارد كه دومين كتابى كه از حكيم رازى بوسيله آقاى دكتر ذاكر ترجمه شده است تقديم اهل تحقيق و عاشقان و علاقمندان فرهنگ كشور بنمايد . دكتر شمس شريعت تربقان 8 / 12 / 84